ص . ع . رجل عنته او عنتهى : مرد سخت كوشش‌كنندهء در كار . عنثة ( ansat ) و ( onsat ) و ( ensat ) ا . ع . گياه نصى خشك شدهء كهنه گشته . عنثج ( ansaj ) ا . ع . بز كوهى فربه درشت اندام . و گشن فربه درشت اندامى كه در هنگام گشنى حالت فتور و سستى در وى پيدا شده و اعراض از آن كند . عنثل ( ansal ) ا . ع . ام عنثل : كفتار ( لغة فى عثيل ) . عنثوة ( ansovat ) و ( onsovat ) ا . ع . گياه نصى خشك شدهء كهنه گشته . ج : عناثى . عنثوة ( onsovat ) ا . ع . موى زنخ . عنج ( anj ) ا . ع . نوعى از رياضت شتران و آن چنان باشد كه سوار مهار شتر را بكشد تا سپسايگى باز گرداند وى را . عنج ( anj ) م . ع . عنجت البعير عنجا ( از باب نصر ) : مهار شتر را كشيده سپسايگى باز گردانيدم آن را . و قد عنج الدلو : عناج بست آن دول را . عنج ( anaj ) ا . ع . پير كلانسال . و تربيت شتر برياضت عنج . و قولهم : عنج على شنج اى رجل على جمل يعنى مردى به روى شتر نشسته . عنجة ( anajat ) ا . ع . عنجة الهودج : بازوى در هودج . عنجج ( anjaj ) ا . ع . بزرگ و كلان . عنجج ( onjoj ) ا . ع . ريحان دشتى . عنجد ( anjad ) و ( anjod ) و ( onjod ) ا . ع . مويز و يا نوعى از مويز . و مويز سياه و يا پست‌ترين مويزها . عنجد ( anjad ) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - ابا عنجد يعنى از پدر و جد . عنجدة ( anjadat ) م . ع . عنجد العنب عنجدة : مويز گشت انگور . عنجدة ( anjadat ) ا . ع . نام مردى . عنجرة ( anjarat ) ا . ع . زن دلير بىباك . عنجرة ( anjarat ) م . ع . عنجر عنجرة : دراز كرد هر دو لب را و در پيچيد . عنجرد ( anjared ) ا . ع . زن سليطهء چيرهء بر شوى . و زن پليد زبان . و زن بدخوى . عنجش ( onjoc ) ا . ع . ترنجيده پوست . و پير فانى . عنجف ( onjof ) ا . ع . خشك از لاغرى . و كوتاه قامت در آمده اندام . و پير زنى كه بدين صفات متصف باشد نيز گويند . عنجل ( onjal ) ا . ع . راسو . عنجل ( onjol ) ا . ع . پيرى كه از كمى گوشت استخوانهايش برآمده باشد . عنجوج ( onjuj ) ا . ع . اسب جواد . و شتر نيكو . و اول جوانى . ج : عناجيج . عنجورة ( onjurat ) ا . ع . غلاف شيشه . عنجوف ( onjuf ) ا . ع . خشك از لاغرى . و كوتاه قامت در آمده اندام . و نيز پيره زنى كه بدين صفات متصف باشد . عنجول ( onjul ) ا . ع . نام جانوركى . عنجه ( onje ) ا . پ . سرشتگى و آغشتگى . و فراهم آمدگى و گرد كردگى . عنجهانية ( onjoh niyat ) و ( onjoh niyyat ) ا . ع . گولى و نادانى . و بزرگ منشى . و بزرگى . عنجهى ( onjohiyy ) ا . ع . مرد گول سرگشته كه خود را ستايش كند . و نادان و متكبر . عنجهية ( onjohiyyat ) ا . ع . فلان فيه عنجهية : در فلان‌گولى و نادانى و يا بزرگ منشى و بزرگى مىباشد . عند ( and ) و ( end ) و ( ond ) ا . ع . ناحيه و اطراف . عند ( anda ) و ( enda ) و ( onda ) ع . ظرف مكان و ظرف زمان هر دو بمعنى نزد و پيش و نزديك و هرگاه اضافه شود ظرف زمان خواهد بود مانند عند الصبح و عند طلوع الشمس و كسر عين فصيح‌تر از فتحه و ضمهء آن است ، و از حروف جاره فقط بر سر آن من در مىآيد مانند : جئت من عنده : آمدم از پيش آن . و اين كلمه را در چند موقع استعمال مىكنند . قوله تعالى : فَإِنْ أَتْمَمْتَ عَشْراً فَمِنْ عِنْدِكَ يعنى از فضل تو است . و گاه متضمن معنى حكم باشد ، مانند : هذا عندى افضل من هذا اى فى حكمى . و گاه در غير معنى ظرفيت استعمال مىشود و در اين صورت مراد از آن قلب و معقول است . و گاه براى برآغلانيدن بر چيزى استعمال مىگردد ، مانند : عندك فلان يعنى بگير فلان را . و گفته‌اند عند اسم است مر مكان حضور حسى را . قوله تعالى : فَلَمَّا رَآهُ مُسْتَقِرًّا عِنْدَهُ . و مر حضور معنوى را . قوله تعالى : قالَ الَّذِي عِنْدَهُ عِلْمٌ مِنَ الْكِتابِ . و يا از براى قرب و نزديكى . قوله تعالى : عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهى عِنْدَها جَنَّةُ الْمَأْوى . و قوله : إِنَّهُمْ عِنْدَنا لَمِنَ الْمُصْطَفَيْنَ الْأَخْيارِ . و يا از براى زمان حضور . مانند : الصبر عند الصدمة اولى . و مانند جئتك عند طلوع الشمس . و قول المولدين : كل عند لك عندى لا يساوى نصف عندى ، لحن . بارى و قولهم : عندم ( endemmo ) زيد اى عندى ام زيد يعنى در نزد من است مادر زيد . عند ( end ) ا . ع . قلب و دل و خاطر . و ادراك و اطلاع . عند ( anad ) ا . ع . جانب و طرف . يق : يمشى وسطا لا عندا . عند ( enad ) ص . ع . طعن عند : نيزهء چپ و راست زده شده . عند ( onod ) ص . ع . ج . عنود . و ج . عنيد .